Türkiye'nin Dış Ticaret Açığı Haziran Ayında 10 Milyar Doları Aştı

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) ve Ticaret Bakanlığı iş birliğiyle hazırlanan Haziran 2026 dönemi dış ticaret verileri, ihracattaki artışa rağmen ithalat ve dış ticaret açığındaki büyümenin sürdüğünü ortaya koydu. Genel ticaret sistemi kapsamında haziran ayında ihracat, bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 21,7 oranında artış göstererek 24 milyar 915 milyon dolar seviyesine ulaştı. Aynı dönemde ithalat ise yüzde 23'lük bir yükselişle 35 milyar 285 milyon dolar olarak kayıtlara geçti.

Ekonominin en kritik göstergelerinden biri olan dış ticaret açığı, haziran ayında yıllık bazda yüzde 26,2 oranında bir sıçrama gerçekleştirdi. Geçen yılın aynı ayında 8 milyar 218 milyon dolar olan açık, 2026 Haziran'ında 10 milyar 370 milyon dolara yükseldi. Bu durum, ihracatın ithalatı karşılama oranına da olumsuz yansıdı; 2025 Haziran'da yüzde 71,4 olan karşılama oranı, yüzde 70,6'ya geriledi. Mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış veriler ise ihracatta bir önceki aya göre yüzde 1,8'lik bir daralmaya işaret etti.

İzmir Ekonomisi İçin Dış Ticaret Verileri Ne Anlama Geliyor?

Türkiye'nin ihracat lokomotiflerinden biri olan İzmir için bu veriler, özellikle sanayi ve tarım sektörlerindeki hareketliliğin bir yansıması olarak görülüyor. İzmir'de üretim yapan ve Ege İhracatçı Birlikleri (EİB) çatısı altında faaliyet gösteren binlerce firma için küresel pazardaki rekabet gücü, açıklanan bu rakamlarla doğrudan bağlantılı. İhracatın yüzde 93,7 gibi ezici bir çoğunluğunun imalat sanayiinden gelmesi, Aliağa, Torbalı ve Kemalpaşa gibi sanayi bölgelerindeki üretim tesislerinin kapasite kullanım oranlarının önemini bir kez daha kanıtlıyor.

Özellikle İzmir Limanı ve Aliağa'daki konteyner terminalleri üzerinden yapılan lojistik operasyonlar, Türkiye'nin toplam dış ticaret hacmindeki artıştan doğrudan etkileniyor. Haziran ayında dış ticaret hacminin yüzde 23,8 artarak 51 milyar 318 milyon dolara ulaşması, İzmir'deki gümrük müşavirliği, lojistik ve depolama sektörlerinde iş yükünün arttığını gösteriyor. Ancak ithalattaki ara malı payının yüzde 71,4 olması, İzmir'deki yerel üreticilerin de üretim yapabilmek için dışarıdan gelen hammadde ve yarı mamullere olan bağımlılığının sürdüğüne işaret ediyor.

İhracatta Almanya İthalatta Çin Liderliğini Koruyor

Haziran ayında Türkiye'nin en büyük ticaret ortakları listesinde zirve değişmedi. En fazla ihracat yapılan ülke 1 milyar 971 milyon dolarla yine Almanya oldu. Almanya'yı sırasıyla 1 milyar 539 milyon dolarla ABD, 1 milyar 352 milyon dolarla İtalya, 1 milyar 258 milyon dolarla Birleşik Krallık ve 1 milyar 117 milyon dolarla İspanya takip etti. İlk beş ülkeye yapılan sevkiyatlar, toplam ihracatın yüzde 29'unu oluşturarak pazar konsantrasyonunun gücünü gösterdi.

İthalat tarafında ise Çin'in hakimiyeti sürüyor. Haziran ayında Çin'den yapılan ithalat 5 milyar 276 milyon dolar olarak gerçekleşti. Çin'i 3 milyar 673 milyon dolarla Rusya Federasyonu, 2 milyar 463 milyon dolarla Almanya ve 1 milyar 872 milyon dolarla ABD izledi. İthalatta ilk beş ülkenin toplam payı yüzde 41,6'ya ulaştı. Yılın ilk altı ayı (Ocak-Haziran) baz alındığında ise toplam ihracat 135 milyar 980 milyon dolara, ithalat ise 189 milyar 120 milyon dolara çıktı. Altı aylık dış ticaret açığı ise 53 milyar 140 milyon dolar olarak hesaplandı.

Yüksek Teknoloji ve Özel Ticaret Sistemi Detayları

Teknoloji yoğunluğuna göre yapılan analizlerde, haziran ayında yüksek teknoloji ürünlerinin imalat sanayi ihracatı içindeki payı yüzde 4,4 seviyesinde kaldı. Bu oran, Türkiye'nin teknoloji odaklı ihracat hedeflerinin hala geliştirilmeye muhtaç olduğunu gösteriyor. İthalatta ise yüksek teknoloji ürünlerinin payı yüzde 12,1 ile çok daha yüksek bir seviyede seyretti. Orta-yüksek teknolojili ürünlerin ihracattaki payı ise yüzde 35 civarında dengelendi.

Özel ticaret sistemi verilerine bakıldığında ise rakamlar biraz daha farklılaşıyor. Haziran ayında özel ticaret sistemine göre ihracat 22 milyar 720 milyon dolar, ithalat ise 33 milyar 193 milyon dolar oldu. Bu sistemde dış ticaret açığı haziran ayında yüzde 34,9 artarak 10 milyar 473 milyon dolara ulaştı. Enerji ve altın hariç tutulduğunda ise daha iyimser bir tablo ortaya çıkıyor; dış ticaret hacmi 51,3 milyar dolar olurken, ihracatın ithalatı karşılama oranı yüzde 83,2'ye kadar yükseliyor.

Bu veriler ışığında, İzmirli ihracatçıların Avrupa pazarındaki (özellikle Almanya ve İtalya) talebi karşılamaya devam ettiği, ancak küresel emtia fiyatları ve döviz kurlarındaki hareketliliğin ithalat maliyetleri üzerinden dış ticaret açığını baskıladığı görülüyor.