Kemeraltı'nda Otopark Krizi: Belediye Kararını Açıkladı

Kemeraltı esnafı bugün sabah saatlerinde kepenklerini indirerek tarihi çarşının otopark sorununa karşı sesini yükseltti. Çankaya Katlı Otoparkı’nın yaklaşık 5 aydır kapalı olması nedeniyle işlerinin durma noktasına geldiğini belirten yüzlerce esnaf, çarşı sokaklarından Egemenlik Evi’ne kadar sloganlar eşliğinde yürüyüş düzenledi. Otoparkın yeniden hizmete açılmasını talep eden esnafın bu hamlesi, İzmir Büyükşehir Belediyesi’nden gelen geniş kapsamlı ve teknik detaylarla dolu bir açıklamayla yanıt buldu.

Tarihi Kemeraltı Çarşısı’nın can damarı sayılan otoparkın kapalı kalması, bölgedeki ticari hayatı doğrudan etkiliyor. Esnaf adına konuşan Kemeraltı Esnafı Koruma Derneği Başkanı Zafer Bilici, yaşadıkları iletişim sorununa dikkat çekerek sert ifadeler kullandı. Bilici, "İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Cemil Tugay’ın sekreterine bile ulaşamadık. 5 aydır bu otopark kapalı ve esnafın ekmeği için derdimizi, gerçeği soran kimse yok" diyerek tepkisini dile getirdi. Esnafın bu eylemi, bölgedeki trafik yoğunluğu ve alışveriş alışkanlıkları üzerindeki baskıyı bir kez daha gözler önüne serdi.

İzmir Büyükşehir Belediyesi ise eylemlerin ardından sessizliğini bozarak otoparkın kapatılma nedenlerini birer birer sıraladı. Belediyeden yapılan açıklamada, Çankaya Katlı Otoparkı’nın kapatılmasının "keyfi bir uygulama" değil, tamamen "yasal bir zorunluluk" olduğu vurgulandı. Binanın deprem riski taşıdığı ve hukuki sürecin tamamlandığı belirtilerek, can güvenliğinin her şeyin önünde tutulduğu ifade edildi.

Çankaya Katlı Otoparkı Neden Kapatıldı?

İzmir Büyükşehir Belediyesi tarafından paylaşılan bilgilere göre, Çankaya Katlı Otopark ve Alışveriş Merkezi binasının mülkiyet yapısı oldukça karmaşık bir yapıda bulunuyor. Taşınmazda belediyenin hissesi yüzde 46,5 oranındayken, geri kalan yüzde 53,5’lik çoğunluk hissesi Vakıflar Genel Müdürlüğü ve Ziraat Bankası’na ait. Bu çok ortaklı yapı, binaya ilişkin alınacak kararlarda tek yetkilinin belediye olmadığını kanıtlıyor.

Sürecin hukuki geçmişi 2021 yılına kadar uzanıyor. Binada yaptırılan incelemeler sonucunda, 7 Ocak 2021 tarihinde tapu siciline “6306 Sayılı Kanun Gereğince Riskli Yapı” şerhi işlendi. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü’nün 26 Mayıs 2022 tarihli yazısıyla da bu riskli yapı tespitinin kesinleştiği resmen bildirildi. Yani bina, devletin ilgili kurumları tarafından "güvenli değil" olarak tescillenmiş durumda.

Riskli yapı kararına karşı açılan davalar da belediyenin sunduğu veriler arasında yer alıyor. İzmir 4. İdare Mahkemesi, 8 Mart 2023 tarihinde yıkım ve risk tespiti itirazlarını reddetti. Son olarak İzmir Bölge İdare Mahkemesi 3. Dava Dairesi, 30 Kasım 2023 tarihinde verdiği kararla temyiz yolunu tamamen kapattı. Bu durum, otoparkın mevcut haliyle kullanılmasının hukuken imkansız hale geldiğini gösteriyor.

Elektrik ve Su Hizmetleri Kesiliyor

Binanın tahliye süreci sadece kağıt üzerinde kalmadı, teknik adımlar da atılmaya başlandı. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İzmir İl Müdürlüğü, 29 Temmuz 2025 tarihli yazısıyla binanın elektrik, su ve doğal gaz hizmetlerinin durdurulmasını ve yıkım işlemlerine başlanmasını talep etti. Bu talimat doğrultusunda GDZ Elektrik Dağıtım AŞ, yapıya giden bağlantı hattının 8 Eylül 2025 tarihinde tamamen iptal edileceğine dair duyuruyu binaya astı.

6306 Sayılı Kanun ve ilgili uygulama yönetmeliği, riskli yapı kararı kesinleştikten sonra maliklerin binayı güçlendirme kararı alsa dahi tahliyenin zorunlu olduğunu hükme bağlıyor. Belediye yetkilileri, tapu kaydındaki "riskli yapı" şerhi kalkmadan binada herhangi bir işletme faaliyetinin yürütülmesinin mümkün olmadığını hatırlattı. Bu şerhin kalkması için ise binanın ya tamamen yıkılması ya da yasal mevzuata uygun şekilde güçlendirilerek ruhsatlandırılması gerekiyor.

İzmir Büyükşehir Belediyesi'nin açıklamasında, kamuoyunda oluşturulmaya çalışılan "belediye otoparkı açmıyor" algısının gerçeği yansıtmadığı belirtildi. Mevcut şartlar altında belediyenin tapudaki şerhi kaldırma yetkisinin bulunmadığı, yasal prosedürlerin dışına çıkılmasının ise suç teşkil edeceği ifade edildi. Bu durum, Kemeraltı esnafı ile yerel yönetim arasındaki gerilimin hukuki bir çıkmaza dayandığını kanıtlıyor.

İzmir İçin Ne Anlama Geliyor?

Bu gelişme, her gün on binlerce insanın ziyaret ettiği tarihi Kemeraltı Çarşısı ve çevresindeki ticaret hacmini doğrudan etkiliyor. Çankaya Katlı Otoparkı'nın kapalı kalması, özellikle Konak ve Alsancak aksındaki trafik yükünü artırırken, çarşıya kendi aracıyla gelmek isteyen vatandaşların bölgeden uzaklaşmasına neden oluyor. 5 aydır süren bu durum, esnafın cirolarında ciddi düşüşlere yol açmış durumda.

İzmir Büyükşehir Belediyesi'nin mülkiyet ortağı olduğu Vakıflar Genel Müdürlüğü ve Ziraat Bankası ile nasıl bir yol izleyeceği ise henüz netleşmiş değil. Binanın güçlendirilmesi mi yoksa yıkılıp yeniden yapılması mı gerektiği sorusu, Kemeraltı'nın gelecekteki lojistik planlamasını belirleyecek. Esnafın kepenk kapatma eylemi, şehir merkezindeki bu kronikleşmiş sorunun çözümü için merkezi hükümet ve yerel yönetimin koordineli çalışması gerektiğini bir kez daha hatırlatıyor.

Bu süreç, özellikle Konak Meydanı ve çevresinde çalışan binlerce beyaz yakalıyı ve her gün tarihi çarşıdan alışveriş yapan İzmirlileri park yeri bulma konusunda daha büyük zorluklarla karşı karşıya bırakıyor.