Kültürpark'ın 90 Yıllık Tarihi Pakistan Pavyonu'nda Sergileniyor

5 Eylül’de Kültürpark Pakistan Pavyonu’nun kapıları, İzmir’in 90 yıllık devasa hafızasını aralamak için açılıyor. Ahmet Piriştina Kent Arşivi ve Müzesi (APİKAM) tarafından hazırlanan “Kültürpark 90 Yaşında” sergisi, 1922 Büyük Yangını’nın küllerinden doğan bu devasa yeşil alanın, bir kentin kimliğini nasıl inşa ettiğini somut belgelerle ortaya koyuyor.

Pakistan Pavyonu'nda 90 Yıllık Hafıza Yolculuğu

İzmir Büyükşehir Belediyesi Kültür, Sanat ve Sosyal İşler Dairesi ile Kent Arşivi ve Müzeler Şube Müdürlüğü’nün hayata geçirdiği projenin küratörlüğünü Aybala Yentürk, genel koordinatörlüğünü ise Dr. Serhan Kemal Saygı üstleniyor. Sergi, sadece bir kronoloji sunmakla kalmıyor; Kültürpark’ın kuruluş felsefesini, Cumhuriyet’in çağdaşlaşma idealinin mekâna yansıyan izlerini ve İzmir Enternasyonal Fuarı’nın (İEF) kent yaşamındaki stratejik yerini derinlemesine inceliyor. Ziyaretçiler, 1922 Büyük Yangını sonrasında oluşan geniş enkaz alanının, nasıl olup da Türkiye'nin dünyaya açılan penceresine dönüştüğüne tanıklık edecek.

Kültürpark, kurulduğu günden bu yana İzmirlilerin buluştuğu, eğlendiği, spor yaptığı ve öğrendiği en önemli kamusal alan olma özelliğini koruyor. Sergide, parkın sadece bir ağaçlandırma projesi değil, aynı zamanda ekonomi, kültür, sanat, eğitim, bilim ve spor faaliyetlerinin kesişim noktası olduğu vurgulanıyor. İzmir Büyükşehir Belediyesi'nin bu çalışması, kentin kolektif belleğini tazeleyerek, farklı kuşakların anılarını tek bir çatı altında birleştiriyor.

1922 Büyük Yangını'ndan Cumhuriyet'in Modern Mirasına

Kültürpark’ın doğuş hikâyesinin temelinde, İzmir tarihinin en dramatik olaylarından biri olan 1922 Büyük Yangını yatıyor. Savaşın ve alevlerin ardından kentin merkezinde kalan geniş boşluk, Cumhuriyet döneminde Behçet Uz ve arkadaşlarının vizyonuyla bambaşka bir kimliğe büründü. Sergide, bu dönüşüm süreci arşiv belgeleri, dönem fotoğrafları ve basılı materyallerle adım adım anlatılıyor. Hayvanat bahçesinden botanik bahçesine, müzelerden gazinolara kadar parkın üstlendiği çok yönlü işlevler, Cumhuriyet’in kent anlayışının bir özeti niteliğinde sunuluyor.

Özellikle 1930’lu yıllarda şekillenen mimari yapı, serginin en dikkat çekici bölümlerinden birini oluşturuyor. Modern mimarlığın yalın çizgilerini taşıyan pavyonlar ve giriş yapıları, dönemin ilerleme anlayışını simgeliyor. İzmir Enternasyonal Fuarı ile bütünleşen bu alan, İzmirlilerin modernleşme sürecini doğrudan deneyimlediği, dünya ile temas kurduğu başlıca mekân olarak sergideki yerini alıyor.

Kaybolan Yapılar 3 Boyutlu Modellerle Yeniden Canlanıyor

Sergiyi diğerlerinden ayıran en önemli teknik detay, günümüze ulaşmayan mimari mirasın dijital ortamda yeniden hayat bulması. Kültürpark’ın zaman içinde değişime uğrayan veya tamamen yıkılan yapıları, özgün planlar ve uygulama çizimleri temel alınarak üç boyutlu olarak modellendi. Bu yapıların ölçekli maketleri, ziyaretçilere parkın geçmişteki fiziksel siluetini görme imkânı tanıyor. Görsel ve işitsel uygulamalarla desteklenen bu bölüm, mimari bir tarih dersi niteliği taşıyor.

Kültürpark’ın spor tesislerinden rekreasyon alanlarına kadar her köşesi, İzmir’in sosyal yaşamına yön vermiş durumda. Sergi, bu sosyal etkinin ekonomi ve eğitim üzerindeki yansımalarını da ihmal etmiyor. Fuarın ulusal ve uluslararası görünürlüğe katkısı, kentin ekonomik hareketliliğindeki rolü ile birlikte ele alınıyor. Bu durum, özellikle Alsancak, Konak ve Basmane hattındaki ticaret ve turizm aksını yıllarca nasıl beslediğini de gözler önüne seriyor.

İzmir’in Kalbinde 2026’ya Kadar Sürecek Bir Deneyim

“Kültürpark 90 Yaşında” sergisi, 5 Eylül’deki açılışının ardından uzun bir süre ziyaretçilerini ağırlamaya devam edecek. 31 Aralık 2026 tarihine kadar açık kalacak olan sergi, İzmir’in merkezindeki en büyük yeşil alanın 90 yıllık serüvenini her yönüyle keşfetmek isteyenleri bekliyor. İzmir’in dönüşümündeki belirleyici rolü ve kent yaşamında bıraktığı silinmez izler, Pakistan Pavyonu’nun tarihi atmosferinde yeniden hayat buluyor.

Bu anlamlı etkinlik, özellikle İzmir’in tarihine meraklı gençler ve çocukluk anılarını Kültürpark’ın gölgesinde bırakan yaşlı kuşaklar için eşsiz bir buluşma noktası sunuyor. Konak ve Çankaya bölgesindeki yaya trafiğinin en yoğun olduğu noktalardan biri olan Kültürpark, bu sergiyle birlikte sadece bir dinlenme alanı değil, yaşayan bir tarih laboratuvarı işlevi görecek.