İzmir'in Bisiklet Ağı 450 Kilometreye Çıkıyor

İzmir Ticaret Odası (İZTO) meclis salonunda bir araya gelen İzmir, İstanbul ve Konya büyükşehir belediyesi temsilcileri, kentin ulaşım geleceğini bisiklet odaklı dönüştürmek için "ortak akıl" masasına oturdu. İzmir'in mevcut 105 kilometrelik bisiklet yolu ağının, 2040 yılına kadar kademeli olarak 450 kilometreye çıkarılacağı açıklandı. Toplantıda, pedal çevirmenin sadece bir spor değil, İzmir’in trafik yükünü hafifletecek temel bir ulaşım modeli olduğu vurgulandı.

İzmir’in Bisiklet Yolu Hedefleri: 2040’a Kadar 450 Kilometre

İzmir Büyükşehir Belediyesi Ulaşım Planlama Şube Müdürlüğü’nden Yüksek Şehir Plancı Yağız Dağhan Derinsu, kentin bisiklet vizyonuna dair somut rakamları paylaştı. 2022 yılında başlatılan Sürdürülebilir Kentsel Hareketlilik Planı'nın meyvelerini vermeye başladığını belirten Derinsu, mevcut altyapının hızla genişletileceğini duyurdu. İzmir’de şu an aktif olarak kullanılan 105 kilometrelik bisiklet yolunun, 2027 yılına kadar 220 kilometreye çıkarılması planlanıyor. Asıl büyük hedef ise 2040 yılına kadar kentin her noktasını birbirine bağlayan 450 kilometrelik devasa bir ulaşım ağı oluşturmak.

Derinsu, İzmir’e özgü bir başarı hikayesi olan deniz ulaşımı entegrasyonuna da dikkat çekti. İzmirli bisiklet kullanıcılarının feribot ve vapurları sadece 5 kuruş ödeyerek kullanabilmesi, Türkiye genelinde örnek bir uygulama olarak gösteriliyor. Bu sembolik ücretlendirme sayesinde, bisikletin toplu ulaşıma entegrasyonu sağlanırken, özellikle Karşıyaka, Konak ve Alsancak hattındaki bisiklet trafiğinde ciddi artış gözlemleniyor. İzmir Büyükşehir Belediyesi, bu entegrasyonu diğer ulaşım modlarıyla da güçlendirmeyi sürdürüyor.

İzmir Ticaret Odası Yönetim Kurulu Üyesi Jülide Tutan, toplantının açılışında yaptığı konuşmada bisikletli ulaşımın İzmir için bir tercih değil, zorunluluk olduğunu ifade etti. Tutan, "Kent içi ulaşımda bisikletin daha etkin bir alternatif olarak konumlandırılmasının yalnızca bir ulaşım politikası değil; aynı zamanda yaşam kalitemizi doğrudan etkileyen çok boyutlu bir dönüşümün parçası olduğuna inanıyoruz. İzmir’in iklimi, coğrafi yapısı ve yaşam kültürü, bu yaygınlaştırma için büyük bir fırsat sunuyor" dedi. Toplantıya ayrıca İZTO Meclis Üyesi Hasan Gürkan Bıyıklı da katılarak sürece destek verdi.

Üç Büyükşehir Deneyimlerini Paylaştı: İstanbul ve Konya Modelleri

İzmir’deki buluşma, Türkiye’nin farklı ulaşım modellerine sahip şehirlerini de bir araya getirdi. İstanbul Büyükşehir Belediyesi Ulaşım Planlama Şube Müdürlüğü Bisiklet Şefi Merve Uzun, Avrupa’nın en kalabalık şehrinde yürüttükleri stratejileri anlattı. İstanbul vizyon 2022 stratejisi kapsamında paylaşımlı bisiklet sistemlerinin araç trafiğine olumlu yansımalarını aktaran Uzun, araç kullanımını azaltmak için bisiklet ve yürüyüş yollarını senkronize bir şekilde artırdıklarını belirtti. İstanbul'un zorlu topoğrafyasına rağmen paylaşımlı sistemlerin trafik yoğunluğunu azalttığı vurgulandı.

Konya Büyükşehir Belediyesi Sürdürülebilir Ulaşım ve Hareketlilik Şube Müdürü Mehmet Hayırlıoğlu ise bisikletin "başkenti" olarak bilinen Konya’daki çalışmaları aktardı. Amsterdam ve Kopenhag örneklerini hatırlatan Hayırlıoğlu, otomobillerin işgal ettiği şehir merkezlerini tekrar insanlara kazandırmayı hedeflediklerini söyledi. Konya’da yeni tramvay hatlarıyla entegre edilen bisiklet yollarının, sürdürülebilir ulaşımın bel kemiği haline geldiğini ifade eden Hayırlıoğlu, toplu ulaşımın güçlendirilmesi için azami çaba sarf ettiklerini dile getirdi.

Sürecin sivil toplum ayağında ise Bisikletli Ulaşımı Geliştirme Derneği (BUGEP) Kurucu Başkanı Mustafa Karakuş önemli mesajlar verdi. 2022 yılında kurulan derneğin veri odaklı bir çalışma prensibi benimsediğini belirten Karakuş, Avrupa Birliği projelerinden fon alarak İzmir’deki mobilite alternatiflerini çeşitlendirmeyi hedeflediklerini söyledi. Karakuş, yerel yönetimlerle iş birliği içinde, bilimsel veriler ışığında bisiklet yollarının güvenliğinin artırılması gerektiğini savundu.

İzmir İçin Ne Anlama Geliyor?

Bu devasa proje, İzmir trafiğinin en yoğun olduğu bölgeler olan Mustafa Kemal Sahil Bulvarı, Anadolu Caddesi ve Ankara Asfaltı gibi ana arterlerdeki araç yükünü azaltmayı hedefliyor. 450 kilometrelik ağ tamamlandığında, Bornova’dan yola çıkan bir İzmirli, kesintisiz ve güvenli yollarla Güzelbahçe’ye kadar pedal çevirebilecek. Bu durum sadece çevre kirliliğini azaltmakla kalmayacak, aynı zamanda İzmir ekonomisine yakıt tasarrufu ve sağlık harcamalarının azalması olarak geri dönecek.

Özellikle Ege Üniversitesi ve Dokuz Eylül Üniversitesi kampüsleri ile şehir merkezi arasındaki bisiklet bağlantılarının güçlendirilmesi, on binlerce öğrencinin ulaşım maliyetini neredeyse sıfıra indirecek. İzmir Büyükşehir Belediyesi'nin 5 kuruşluk vapur tarifesi gibi teşvik edici uygulamaların, yeni yapılacak 345 kilometrelik ek yol boyunca farklı ulaşım aktarmalarında da uygulanması bekleniyor. Bu gelişim, özellikle sabah ve akşam iş saatlerinde Konak ve Bayraklı gibi iş merkezlerindeki otopark sorununa da kalıcı bir çözüm sunma potansiyeli taşıyor.