İzmir'de Belediye Personeline Gözleri Bantlı Rehberlik Eğitimi

Yurdoğlu Engelli Hizmet Merkezi’nde görev yapan İzmir Büyükşehir Belediyesi personeli, görme engelli vatandaşların günlük yaşamda karşılaştıkları zorlukları bizzat deneyimlemek için gözlerini bantlayıp ellerine beyaz bastonları aldı. Sosyal Hizmetler Dairesi Başkanlığı Engelli Çalışmaları Şube Müdürlüğü tarafından hayata geçirilen "Bağımsız Hareket Eğitici Eğitimi", belediye personelinin rehberlik becerilerini en üst seviyeye çıkarmayı hedefliyor. Farklı branşlardan eğitimcilerin katıldığı programda, teorik bilgilerin ötesine geçilerek tamamen uygulamalı bir yöntem izlendi.

Yurdoğlu Engelli Hizmet Merkezi'nde Uygulamalı Eğitim

Eğitim süreci boyunca personel, görme duyusunu tamamen devre dışı bırakarak günlük rutinleri gerçekleştirmeye çalıştı. Gözleri bantlı şekilde rehber eşliğinde baston kullanımı üzerine çalışan ekip, bir görme engellinin İzmir sokaklarında veya bir kamu binasında karşılaşabileceği tüm senaryoları test etti. Oda ve kapı bulma, dar alanlardan güvenli geçiş yapma, alışveriş süreçlerini yönetme, masa ve sandalyeyi bulup oturma gibi temel hareketler üzerinde duruldu. Ayrıca masa üzerindeki yiyecek ve içecekleri bulup kullanma gibi hassas beceriler de eğitimin önemli bir parçasını oluşturdu.

İzmir Büyükşehir Belediyesi'nin bu girişimi, sadece bir farkındalık çalışması değil, aynı zamanda personelin teknik donanımını artırma stratejisi olarak öne çıkıyor. Personel, gözleri kapalıyken en ufak bir sesin veya dokunsal ipucunun hayati değer taşıdığını bizzat müşahede etti. Bu deneyim, belediye hizmet noktalarına gelen görme engelli İzmirlilerin karşılanmasından yönlendirilmesine kadar her aşamada daha profesyonel bir yaklaşım sergilenmesini sağlayacak.

"Saat 3 Yönü" Yöntemiyle Profesyonel Rehberlik

Yurdoğlu Engelli Hizmet Merkezi’nde spor eğitmeni olarak görev yapan Sinem Demirel, eğitimin ardından edindiği kıymetli bilgileri paylaştı. Günlük hayatta fark edilmeyen ayrıntıların önemine dikkat çeken Demirel, "Gözümüzü kapattıktan sonra hissetme ve algılama konusunda çok farklı bir durumu deneyimledik. Görme engelli birine sadece 'sağına dön' demenin yeterli olmadığını, bu desteğin aslında onlar için ne kadar karmaşık olabileceğini anladık" dedi. Demirel, eğitimde öğrendikleri teknik bir detayı da şu sözlerle aktardı: "Yönlendirme yaparken 'saat 3 yönüne dön' gibi saat yönü yöntemini kullanmamız gerektiğini öğrendik. Bu bilgiler, hizmet kalitemizi artırmak için çok kritik."

Sosyolog Buse Yücel Kaba ise çalışmanın kapsamının günlük yaşamdan toplumsal yaşama katılıma kadar geniş bir yelpazeyi kapsadığını belirtti. Kaba, Yurdoğlu Engelli Hizmet Merkezi’nde tüm engel gruplarına yönelik danışmanlık hizmeti verildiğini hatırlatarak, "Öğrendiklerimizi kendi alanlarımızda uygulayabileceğiz. Müdürlüğümüze bağlı tüm hizmet merkezlerinde bu eğitimi yaygınlaştırmayı hedefliyoruz" ifadelerini kullandı. Bu adım, İzmir genelindeki tüm belediye tesislerinin engelli dostu bir yapıya bürünmesi yolunda atılan somut bir adım olarak değerlendiriliyor.

Serkan Bakır: Bu Sadece Bir Empati Çalışması Değil

Eğitime uzman desteği sağlayan Aşık Veysel Görme Engelliler Okulu öğretmeni Serkan Bakır, programın felsefesine dair önemli açıklamalarda bulundu. Bakır, bu çalışmanın sadece "görme engellilerin yerinde olsaydık ne hissederdik" sorusuna yanıt arayan basit bir empati çalışması olmadığını vurguladı. Eğitimin temelinde, görme engelli bireylerin nasıl öğrendiği ve nasıl hareket ettiğine dair teknik bir kavrayışın yattığını belirten Bakır, görme engelli Emine İşler ile birlikte personele rehberlik etti.

Bakır, "Personel, görme engelli bireylerin nerelerde zorlandıklarını teknik olarak anladığında, eğitim verirken hangi noktalara dikkat etmesi gerektiğini de kavramış oluyor. Görenlerin yaşarken dikkat etmediği pek çok ayrıntı, gözleri kapalıyken fark edilmeye başlanıyor. Bu eğitimin İzmir Büyükşehir Belediyesi tarafından önemsenmesi, 'birlikte nasıl yaşayabiliriz' sorusuna verilmiş en güçlü yanıttır" dedi. Eğitimlerde ayrıca, çevreden gelen seslerin ve duyusal ipuçlarının bağımsız hareket üzerindeki etkisi detaylandırıldı.

İzmir'in Erişilebilirlik Vizyonuna Personel Desteği

Bu eğitim programı, İzmir'in "Engelsiz Şehir" vizyonuna doğrudan katkı sağlıyor. Özellikle Konak, Karşıyaka ve Bornova gibi yoğun yaya trafiğinin olduğu ilçelerde belediye hizmetlerine erişen görme engelli vatandaşlar için bu eğitimli personel kadrosu büyük bir kolaylık sunacak. ESHOT duraklarından belediye hizmet binalarına, sosyal tesislerden spor salonlarına kadar geniş bir alanda görev yapan personelin bu teknikleri öğrenmesi, İzmir'deki 10 binlerce görme engelli bireyin sosyal hayata daha güvenli katılımını teşvik edecek.

Gelecek dönemde bu eğitimlerin İzmir Büyükşehir Belediyesi'nin diğer birimlerine ve ilçe belediyelerine de model olması bekleniyor. İzmir'in yerel yönetim anlayışında engelli bireylerin ihtiyaçlarını sadece fiziksel düzenlemelerle (sarı çizgiler, rampalar vb.) değil, aynı zamanda yetişmiş insan kaynağıyla destekleme kararlılığı, bu eğitimle bir kez daha tescillendi.