İzmir'de Afetlere Teknolojik Müdahale Dönemi Başlıyor

Ahmet Adnan Saygun Sanat Merkezi’nin (AASSM) ev sahipliği yaptığı oturumlarda, İzmir’in gelecekteki afetlere karşı teknolojik kalkanı ve dijital müdahale stratejileri en ince ayrıntısına kadar planlandı. İzmir Büyükşehir Belediyesi ile Acil Afet Ambulans Hekimleri Derneği (AAHD) iş birliğinde düzenlenen "Acil Hizmetlerde Yeni Nesil Teknolojiler Sempozyumu", kentin dirençli hale getirilmesi için bilim insanlarını, teknoloji uzmanlarını ve saha ekiplerini bir araya getirdi. Altıncı kez kapılarını açan etkinlikte, sadece geçmişin dersleri değil, geleceğin dronlu ve yapay zeka destekli kurtarma operasyonları masaya yatırıldı.

Türkiye Sağlıklı Kentler Birliği ve çeşitli sivil toplum kuruluşlarının destek verdiği sempozyuma; İzmir Büyükşehir Belediyesi Genel Sekreter Yardımcısı Prof. Dr. Pınar Okyay, sağlık çalışanları, hekimler, paramedik öğrencileri ve çok sayıda uzman katıldı. Sempozyumun odağında, 2020 İzmir Depremi ile 2023 Kahramanmaraş ve Hatay depremlerinden elde edilen verilerin, yeni nesil teknolojilerle nasıl harmanlanacağı sorusu yer aldı. Katılımcılar, olası bir afet anında saniyelerin nasıl kazanılacağını somut projeler üzerinden değerlendirdi.

Dronlar ve Yapay Zeka Sahaya İniyor

Sempozyumun en dikkat çekici başlıklarından birini, insansız sistemlerin kurtarma süreçlerine dahil edilmesi oluşturdu. AAHD Başkanı Dr. Turhan Sofuoğlu, hazırlıklı olmanın bir seçenek değil, hayati bir zorunluluk olduğunu vurgulayarak, yakın gelecekte afet alanındaki ilk değerlendirmenin dronlar tarafından yapılacağını açıkladı. Yapay zeka, insansız sistemler ve robotik teknolojilerin artık acil sağlık hizmetlerinin ayrılmaz bir parçası olduğunu belirten Sofuoğlu, triaj süreçlerinin yani yaralı önceliklendirme sisteminin yapay zeka destekli algoritmalarla yönetilmesi üzerine bir proje yürüttüklerini duyurdu.

Teknolojinin hızı ne kadar artarsa artsın, insan faktörünün merkezde kalacağını ifade eden Sofuoğlu, "Bilginizin, tecrübenizin, reflekslerinizin ve vicdanınızın yerini hiçbir algoritma alamaz" diyerek sağlık çalışanlarına seslendi. Sempozyumda ayrıca Havelsan Modelleme ve Sensör Teknolojileri Ekip Lideri Çağlar Akman ile İdil Gökalp Köse, ekiplerde durumsal farkındalık ve uzaktan yönetim sistemleri üzerine sunumlar yaparak, sahadaki ekiplerin merkezden nasıl anlık olarak izlenebileceğini ve yönlendirilebileceğini detaylandırdı.

Robotik çözümler konusunda ise Futurised B. V. Robotik ve İnovasyon Lideri Robert Heinecke, uluslararası örnekler üzerinden afetlerde teknoloji kullanımının sınırlarını çizdi. Özellikle riskli bölgelere insan girmeden önce robotik sistemlerin veri toplamasının, arama kurtarma personeli için hayati önem taşıdığı kaydedildi. Bu sistemlerin İzmir’in dar sokaklarında veya sanayi bölgelerindeki olası kazalarda etkin kullanımı hedefleniyor.

Geçmiş Depremlerin Dijital Karnesi ve Dersler

Sempozyumun kritik oturumlarından birinde, 2020 İzmir Depremi ile 2023 Kahramanmaraş ve Hatay depremlerinden çıkarılan acı dersler teknik boyutuyla ele alındı. İzmir Büyükşehir Belediyesi Sağlık İşleri Dairesi Başkanı Dr. Ahmet Soner Emre ve AAHD’den Dr. Turgut Arpacı moderatörlüğünde gerçekleşen oturumda, afet anındaki koordinasyon kopukluklarının teknolojiyle nasıl aşılabileceği tartışıldı. İzmir Büyükşehir Belediyesi İtfaiye Dairesi Başkanlığı Arama Kurtarma Şube Müdürü Prm. Şenol Dereköy, medikal kurtarma hizmetlerindeki teknolojik dönüşümü anlatırken, Eşrefpaşa Hastanesi Başhekimi Doç. Dr. Başak Bayram afetlerde hastane hizmetlerinin sürdürülebilirliği üzerine veriler paylaştı.

İzmir Büyükşehir Belediyesi Afet İşleri Dairesi Başkanı Eylem Ulutaş Ayatar, yerel yönetimlerin afetlere bakış açısını "İzmir Yerel Yönetim Bakış Açısı" sunumuyla aktardı. Ayatar, kentin dijital ikizinden faydalanarak afet senaryoları üzerinde çalıştıklarını belirtti. Avrupa Acil Numarası Derneği Başkanı Demetrios Pyrros ise 112 Acil Çağrı Merkezlerinin yönetiminde Avrupa’daki modern yaklaşımları paylaşarak, veri analizinin can kaybını önlemedeki rolüne dikkat çekti. NavAware Kurucusu Dr. Tolga Sönmez ise afet yönetiminde kullanılan yerli teknolojik çözümlerin sahaya entegrasyonu konusunda bilgi verdi.

İzmir İçin Ne Anlama Geliyor?

İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Dr. Cemil Tugay’ın liderliğinde yürütülen "dirençli kent" vizyonu, bu sempozyumla birlikte teoriden uygulamaya geçiş aşamasına geldi. Genel Sekreter Yardımcısı Prof. Dr. Pınar Okyay, özellikle iklim krizi nedeniyle İzmir’de artması beklenen orman yangını riskine karşı teknolojik hazırlığın şart olduğunu belirtti. Okyay, Notre Dame Katedrali yangınında ilk alan değerlendirmesini bir robotun yapmasının süreci ne kadar hızlandırdığını örnek göstererek, İzmir’in de benzer sistemlerle donatılacağını ifade etti.

Bu teknolojik hamle, özellikle İzmir’in yoğun nüfuslu ilçeleri olan Konak, Karşıyaka ve Bayraklı gibi bölgelerde olası bir afet anında müdahale süresini yarı yarıya indirmeyi hedefliyor. GDZ Elektrik, İZSU ve ESHOT gibi kurumların da afet anında bu dijital ağa entegre edilmesiyle, şehrin altyapı güvenliği de yapay zeka tarafından denetlenebilecek. Sempozyumun sonuç raporunda yer alan veriler, İzmir’deki üniversitelerle paylaşılacak ve paramedik öğrencilerinin eğitim müfredatına yeni nesil teknolojiler dahil edilecek. Bu gelişme, özellikle deprem riski altındaki İzmir’de yaşayan 4,5 milyon vatandaşın can ve mal güvenliği için yeni bir dönemin kapısını aralıyor.