İzmir-Çeşme Otoyolu'nda Özelleştirme İsyanı: Urla'da Yol Kapatıldı

Urla Otoban Çıkışı Kekliktepe Kavşağı’nda bir araya gelen yüzlerce İzmirli, İzmir-Çeşme Otoyolu’nun işletme hakkının özel sektöre devredilme planına karşı barikat kurarak trafiği durdurdu. Kent konseyleri ve sivil toplum kuruluşlarının çağrısıyla düzenlenen eylemde, Yarımada halkı "Halkın yolu halkta kalmalıdır" diyerek Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı'nın özelleştirme kararına sert tepki gösterdi.

Urla Kekliktepe'de Tansiyon Yükseldi: Otoyol Trafiğe Kapatıldı

İzmir’in en kritik ulaşım arterlerinden biri olan İzmir-Çeşme Otoyolu, bugün tarihi bir protestoya sahne oldu. Güzelbahçe, Urla, Karaburun, Çeşme ve Seferihisar Kent Konseyleri’nin ortak çağrısıyla Urla Otoban Çıkışı Kekliktepe Kavşağı’nda toplanan kalabalık, araç geçişlerini durdurarak seslerini Ankara’ya duyurmaya çalıştı. Eylemciler, otoyolların işletme hakkının özel sektöre devredilmesinin bir "satış" değil, "fiilen özelleştirme" olduğunu vurguladı.

Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu’nun geçtiğimiz günlerde yaptığı İzmir–Çeşme ve İzmir–Aydın otoyollarının işletme hakkının belirli bir süreyle özel sektöre devredileceği yönündeki açıklaması, bölge halkında büyük bir infiale yol açtı. Eylemde basın açıklamasını okuyan Çeşme Kent Konseyi Başkanı Dr. Ahmet Güler, "Yetkililer 'satış değil, işletme devri' diyerek meseleyi hafifletmeye çalışsa da 25 yıl boyunca bir yolun özel şirkete verilmesi, o yolun artık kamu yararı için değil, şirket kârı için işletilmesi demektir" ifadelerini kullandı.

Protesto sırasında vatandaşlar, otoyolun zaten halkın vergileriyle inşa edildiğini hatırlatarak, ikinci kez ödeme yapmaya zorlanmalarının toplumsal bir adaletsizlik olduğunu savundu. Eylem nedeniyle otoyolda uzun araç kuyrukları oluşurken, emniyet güçleri bölgede geniş güvenlik önlemleri aldı. Yarımada sakinleri, talepleri karşılanana kadar demokratik tepkilerini sürdüreceklerini ifade etti.

630 Milyon Dolarlık Kamu Yatırımı Risk Altında mı?

İzmir-Çeşme Otoyolu’nun tarihsel sürecine ve maliyetine dikkat çekilen açıklamada, bu yatırımın doğrudan vatandaşın cebinden çıkan vergilerle yapıldığı vurgulandı. 1990-1996 yılları arasında inşa edilen bu devasa projenin Türkiye’ye maliyeti yaklaşık 630 milyon dolar olarak açıklandı. Bu rakamın ne banka kredisi ne de yabancı yatırımcı kaynağı olduğunu belirten Dr. Ahmet Güler, "Bu para doğrudan doğruya bu ülkenin vatandaşlarının vergileridir. Yani bu otoyol zaten millet tarafından defalarca ödenmiş bir kamu yatırımıdır" dedi.

Resmi verilere dayandırılan bilgilere göre, 2025 yılında otoyol ve köprülerden beklenen toplam gelirin 596 milyon dolar civarında olduğu ifade edildi. 25 yıllık bir işletme devri süresince bu rakamın milyarlarca dolarlık bir kamu gelirine karşılık geldiği hesaplanıyor. Kent konseyleri, bu devasa gelirin kamu hazinesinde kalması yerine özel bir şirkete aktarılmasının, İzmir halkının cebinden çalınan bir gelecek olduğunu savunuyor. Otoyolların kamuda kalması durumunda elde edilen gelirin yine halka hizmet olarak döneceği, ancak özel sektöre devredilmesi halinde kâr marjının öncelik haline geleceği belirtiliyor.

Eylemde paylaşılan en çarpıcı detaylardan biri de geçiş ücretlerindeki muhtemel artış oldu. Mevcut durumda 53 TL olan otoyol geçiş ücretinin, özelleştirme sonrası 365 TL seviyelerine çıkabileceği öngörülüyor. Bu durum, sadece bireysel araç sahiplerini değil, bölgedeki tüm lojistik ve ulaşım maliyetlerini de doğrudan etkileyecek.

İzmir Yarımadası İçin Ekonomik Yıkım Kapıda

İzmir–Çeşme Otoyolu sadece bir ulaşım hattı değil, aynı zamanda İzmir Yarımadası’nın can damarı konumunda. Yolun özelleştirilmesi; Güzelbahçe, Urla, Karaburun, Çeşme ve Seferihisar ilçelerinin ekonomik ve sosyal yapısını kökten sarsma potansiyeli taşıyor. Özellikle bölgedeki tarım, turizm ve balıkçılık faaliyetlerinin bu maliyet artışından nasıl etkileneceği eylemin ana gündem maddelerinden biriydi.

• Turizm: Çeşme ve Seferihisar'daki turizm tesislerine ulaşım maliyetinin artması, yerli turistin bölgeden uzaklaşmasına neden olabilir.
• Tarım ve Gastronomi: Urla’nın dünyaca ünlü gastronomi rotaları ve yerel tarım ürünlerinin nakliye maliyetleri, doğrudan tüketici fiyatlarına yansıyacak.
• Balıkçılık: Karaburun’da tutulan balıkların İzmir merkezine ve dış pazarlara ulaştırılması daha maliyetli hale gelecek.
• Eğitim: Bölgede yer alan İzmir Yüksek Teknoloji Enstitüsü (İYTE) ve Teknopark İzmir’de eğitim gören binlerce öğrenci ve çalışan, her gün bu yolu kullanmak zorunda.

Eylemciler, "Bu sadece bir fiyat artışı değildir; hayatın pahalılaşması demektir" diyerek, kamu altyapısının şirketlere devredilmesinin kısa vadeli para bulma politikası olduğunu, ancak bedelini halkın 25 yıl boyunca ödeyeceğini savundu. İzmir Yarımadası’ndaki kent konseyleri (Çeşme, Urla, Karaburun, Seferihisar, Güzelbahçe), bu buluşmanın siyasi bir gösteri değil, bir kamu hakkı savunma hareketi olduğunun altını çizdi.

Bu gelişme, özellikle her gün şehir merkezi ile Yarımada arasında mekik dokuyan 100 binden fazla İzmirliyi ve bölgedeki üniversite ekosistemini doğrudan etkileyen kritik bir süreci başlattı.