Gündem

Denizli'de 853 Yıllık Sudan Koyun Geçirme Yarışması Yapıldı

UNESCO miras listesindeki Sudan Koyun Geçirme Yarışması, Denizli Çal'da 63 çobanın katılımıyla 853'üncü kez düzenlendi ve renkli görüntülere sahne oldu.

Elif Sönmez
2 görüntülenme
Denizli'de 853 Yıllık Sudan Koyun Geçirme Yarışması Yapıldı
Temsili görsel — yapay zeka ile oluşturulmuştur

Menderes Nehri'nin serin sularına atlayan çobanların ıslıkları, Denizli'nin Çal ilçesine bağlı Aşağıseyit Mahallesi'nde 853 yıllık bir geleneği yeniden canlandırdı. UNESCO Somut Olmayan Kültürel Miras Listesi'nde yer alan Sudan Koyun Geçirme Yarışması, bu yıl 853'üncü kez kapılarını açarak Ege'nin en köklü ritüellerinden birine ev sahipliği yaptı.

Yaklaşık 2 bin kişinin nehir kıyısından takip ettiği etkinlikte, 63 çoban "el koyun" adı verilen sürü başı koçlarıyla birlikte suya girdi. Çobanlar, Menderes'in akıntılı sularına önce kendileri atlayarak, çıkardıkları özel sesler ve ıslıklarla hayvanlarını peşlerinden gelmeye ikna etmeye çalıştı. Bazı koçlar tereddüt etmeden suya atlarken, bazı sürüler tüm çabalara rağmen nehrin kıyısında kalarak sahiplerine zor anlar yaşattı.

8 Asırlık Aşk Efsanesi Menderes'te Yaşatılıyor

Yarışmanın kökeni, bölgede anlatılan ve yaklaşık 800 yıl öncesine dayanan hüzünlü bir aşk hikayesine dayanıyor. Efsaneye göre, bir köy ağasının kızına aşık olan çoban, sevdiği kıza kavuşabilmek için ağanın imkansız görünen şartını kabul eder. Ağa, çobandan tuz yedirilen koyunları su içirmeden Menderes Nehri'nin karşı kıyısına geçirmesini ister. Bu imkansız görevi başaran çobanın hikayesi, yüzyıllardır Denizli ve çevresinde "sadakat ve maharetin simgesi" olarak kutlanıyor.

Bu köklü gelenek, yalnızca Denizli yerelinden değil, başta İzmir olmak üzere çevre illerden gelen fotoğraf tutkunlarının da odak noktası oldu. İzmir'deki fotoğrafçılık kulüpleri ve sanatseverler, Menderes Nehri'ni aşmaya çalışan koçların ve çobanların o anlarını ölümsüzleştirmek için sabahın erken saatlerinde etkinlik alanındaki yerlerini aldı. Ege'nin kültürel dokusunu yansıtan bu kareler, bölge turizmi ve tanıtımı açısından büyük önem taşıyor.

Çal Belediye Başkanı Ahmet Hakan'dan Uluslararası Hedef

Etkinliğe katılarak süreci yakından takip eden Çal Belediye Başkanı Ahmet Hakan, yarışmanın bu yılki coşkusundan memnuniyet duyduklarını ifade etti. Başkan Hakan, yarışmaya 63 çobanın katıldığını belirterek, "Yarışmamız UNESCO'nun somut olmayan kültürel varlıklar listesinde yer alıyor ancak biz kalıcı listeye alınması için çalışmalarımızı sürdürüyoruz. Yörük beyinin kızı ile çobanın aşkından doğan bu mirasa yöre insanı büyük bir tutkuyla sahip çıkıyor," dedi.

Geçmiş yıllarda yaşanan zorluklara da değinen Belediye Başkanı Ahmet Hakan, "Daha önce şap hastalığı ve kuraklık gibi nedenlerle yarışmamızı gerçekleştirememiştik. Bu yıl ise beklentimizin üzerinde bir katılımla, çok daha coşkulu bir organizasyon yapıyoruz. Hedefimiz bu etkinliği uluslararası düzeye taşımak," şeklinde konuştu. Başkan Hakan, bu geleneğin kuşaktan kuşağa aktarılmasının Ege kültürü için hayati bir değer taşıdığını vurguladı.

Sudan Koyun Geçirme Yarışması Kazananları ve 5 Boynuzlu Koç

Gün boyu süren zorlu mücadelenin ardından, jüri tarafından yapılan değerlendirme sonucunda dereceye giren isimler netleşti. 853'üncü Sudan Koyun Geçirme Yarışması'nda Orhan Karakoç birincilik kürsüsüne çıkarken, Zekeriya Karakoç ikinci, Necip Yatıcı ise üçüncü oldu. Dereceye giren çobanlara ödülleri protokol üyeleri tarafından takdim edildi.

Yarışmanın en çok ilgi çeken unsurlarından biri de Yusuf Güngör’e ait olan 5 boynuzlu koç oldu. Nadir görülen bu fiziksel özelliği nedeniyle ilgi odağı haline gelen koç, izleyiciler ve fotoğrafçılar tarafından yoğun ilgi gördü. Vatandaşlar, nehir kenarında 5 boynuzlu koçla fotoğraf çektirmek için sıraya girdi.

Bu geleneksel organizasyon, İzmir ve Denizli arasındaki kültürel köprüleri güçlendirirken, bölgedeki hayvancılık kültürünün ve Yörük geleneklerinin ne kadar canlı olduğunu bir kez daha kanıtladı. Özellikle İzmirli doğa ve kültür gezginleri için bu tür etkinlikler, hafta sonu rotalarının vazgeçilmez bir parçası olmaya devam ediyor.

Sık Sorulan Sorular

Sudan Koyun Geçirme Yarışması'nın hikayesi nedir?

Yarışma, yaklaşık 8 asır önce bir köy ağasının kızına aşık olan çobanın hikayesinden doğmuştur. Ağa, çobana kızını vermek için tuz yedirilen koyunları su içmeden Menderes Nehri'nin karşısına geçirme şartı koşmuştur. Bu efsane, günümüzde çobanların maharetlerini sergilediği bir yarışma olarak yaşatılmaktadır.

Yarışmada hangi kurallar geçerlidir ve kimler kazandı?

Yarışmada çobanlar, 'el koyun' denilen sürü başı koçlarını nehrin karşı kıyısına en hızlı ve sorunsuz şekilde geçirmeye çalışır. Bu yıl 63 çobanın katıldığı yarışmada Orhan Karakoç birinci, Zekeriya Karakoç ikinci ve Necip Yatıcı üçüncü olarak ödüllerini almıştır.

Etkinlik UNESCO listesinde mi yer alıyor?

Evet, Sudan Koyun Geçirme Yarışması, UNESCO'nun Somut Olmayan Kültürel Miras Listesi'nde yer almaktadır. Çal Belediyesi, bu geleneğin kalıcı listeye dahil edilmesi ve uluslararası bir boyuta taşınması için resmi çalışmalarını sürdürmektedir.

Etiketler

#Izmir#IzmirGundem#Denizli#Cal#Menderes#Kultur#UNESCO#Yasam