Bornova Evka-3 İzmir'in geri dönüşüm şampiyonu oldu

İzmir Büyükşehir Belediyesi'nin "Dönüşüme Evde Başla" projesinde 31 mahalle arasından Bornova Evka-3 zirveye yerleşti. 9 ilçede kapıdan atık toplama sürüyor.

Bornova'nın Evka-3 Mahallesi, İzmir Büyükşehir Belediyesi tarafından yürütülen "Dönüşüme Evde Başla" projesi kapsamında 31 mahalle arasından en fazla ambalaj atığı toplayan bölge olarak liderliğe yükseldi. İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Dr. Cemil Tugay'ın göreve gelmesinin ardından ivme kazanan proje, kısa sürede 6 ilçe ve 8 mahalleden 9 ilçe ve 31 mahalleye yayılarak kentin çevre vizyonunu değiştirdi.

İzmir'in 9 İlçesinde Kapıdan Kapıya Atık Toplanıyor

Avrupa’daki örnek uygulamalar esas alınarak hayata geçirilen ve 2025 yılının Mart ayında İzmir’de genişletilen kapıdan kapıya atık toplama sistemi, İzmir Büyükşehir Belediyesi İklim Değişikliği ve Sıfır Atık Dairesi Başkanlığı ile İzdoğa iş birliğiyle sürdürülüyor. Proje kapsamında toplanan ambalaj atıkları, İzdönüşüm Fabrikası'nda işlenerek ekonomiye yeniden kazandırılıyor. Sistemin başarısını gösteren en kritik veri ise, toplanan atıklar içindeki reddedilen (geri dönüştürülemeyen) kısmın yalnızca yüzde 0,95 oranında kalması oldu.

Projenin uygulandığı güncel liste şu mahalleleri kapsıyor:

Bornova: İnönü, Kazım Dirik, Atatürk, Evka-3, Ergene, Evka-4 ve Erzene mahalleleri.
Karşıyaka: Mavişehir, Atakent, Mustafa Kemal, Yalı, Bostanlı, Bahçelievler ve İnönü mahalleleri.
Bayraklı: Refik Şevket İnce, Körfez, Tepekule, 75. Yıl ve Manavkuyu mahalleleri.
Karabağlar: Üçkuyular, Fahrettin Altay ve Basın Sitesi mahalleleri.
Konak: Kültür ve Alsancak mahalleleri.
Narlıdere: Yenikale ve Sahilevleri mahalleleri.
Buca: Yiğitler mahallesi.
Menderes: Hürriyet mahallesi.
Güzelbahçe: İlçe genelindeki uygulama noktaları.

Evka-3 Sakinleri ve Muhtar Kumova'dan Gurur Mesajı

Mahallenin elde ettiği başarıyı değerlendiren Evka-3 Mahallesi Muhtarı Dilek Kumova, "Mahallemizin pilot bölge seçilmesinden mutluluk ve gurur duyuyorum. Evka-3 sakinleri doğasına, canlısına ve çevresine çok duyarlı. Bu başarı hepimizin başarısıdır" dedi. Mahalle sakinlerinden İbrahim Çelik, projenin her kuşağa aşılanması gerektiğini vurgularken, Meryem Çırakoğlu Taşkın ise uygulamanın çevreyi korumak adına "müthiş" olduğunu ifade etti.

Projeyi aktif olarak kullanan öğretmen Oya Şen, "Okulda kendi çabamızla yaptığımız çalışmanın belediye eliyle sisteme dökülmesi büyük bir rahatlık oldu. Daha çok yeşil ve daha güzel bir İzmir için herkes dönüşüme evde başlamalı" diyerek İzmirlilere çağrıda bulundu. Mahalle sakinlerinin projeye olan yüksek katılımı, İzmir'in diğer ilçeleri için de bir model teşkil ediyor.

İzmir İçin Ne Anlama Geliyor?

Bu gelişme, İzmir'in kentsel katı atık yönetiminde dijital ve yerinde ayrıştırma modeline geçişini simgeliyor. Özellikle Bornova, Karşıyaka ve Konak gibi nüfus yoğunluğunun yüksek olduğu ilçelerde ambalaj atıklarının kaynağında ayrıştırılması, belediyenin çöp depolama maliyetlerini düşürürken çevre kirliliğini de doğrudan engelliyor. İzmir Büyükşehir Belediyesi'nin 2025 hedefleri doğrultusunda projenin tüm kente yayılması, 4,5 milyon İzmirlinin günlük atık alışkanlıklarını kökten değiştirecek bir potansiyele sahip.

Bu başarı hikayesi, özellikle Bornova'daki üniversite öğrencileri ve genç nüfusun yoğun olduğu bölgelerde çevre bilincinin ne kadar hızlı karşılık bulabildiğini kanıtlıyor.

Sık Sorulan Sorular

Dönüşüme Evde Başla projesi hangi ilçelerde uygulanıyor?

Proje şu an itibarıyla İzmir'in 9 ana ilçesinde aktif olarak yürütülmektedir. Bu ilçeler Bornova, Karşıyaka, Bayraklı, Karabağlar, Konak, Narlıdere, Buca, Menderes ve Güzelbahçe'dir. Bu ilçelerdeki toplam 31 mahallede kapıdan kapıya ambalaj atığı toplama hizmeti verilmektedir. Belediye, ilerleyen süreçte uygulamanın kapsamını diğer mahalle ve ilçelere de yaymayı hedefleyerek tüm kenti geri dönüşüm ağına dahil etmeyi planlamaktadır.

Toplanan atıklar nereye götürülüyor ve nasıl değerlendiriliyor?

Vatandaşların evlerinde ayrıştırarak kapı önüne çıkardığı ambalaj atıkları, İzmir Büyükşehir Belediyesi iştiraki olan İzdoğa ve İklim Değişikliği ve Sıfır Atık Dairesi Başkanlığı ekiplerince toplanmaktadır. Toplanan bu atıklar, İzdönüşüm Fabrikası’na nakledilerek burada türlerine göre ayrıştırılmaktadır. Fabrikada işlenen kağıt, plastik, cam ve metal gibi atıklar geri dönüşüm sürecine dahil edilerek hammadde olarak ekonomiye kazandırılmakta ve doğaya verilen zarar minimize edilmektedir.

En çok atık toplayan mahalle hangisi ve başarı oranı nedir?

İzmir genelinde projenin uygulandığı 31 mahalle içerisinde zirvede Bornova ilçesine bağlı Evka-3 Mahallesi yer almaktadır. Evka-3 sakinlerinin gösterdiği yüksek duyarlılık sayesinde mahalle liderliği göğüslemiştir. Proje genelinde atık kabul başarısı oldukça yüksektir; toplanan atıklar arasında "reddedilen" yani geri dönüşüme uygun olmayan atık oranı sadece yüzde 0,95 olarak kaydedilmiştir. Bu düşük oran, İzmirlilerin atık ayrıştırma konusunda ne kadar bilinçli olduğunu somut bir şekilde ortaya koymaktadır.