Aliağa'daki HABAŞ Faciasında Ön Rapor: Su Sızıntısı ve İhmal
Aliağa'daki HABAŞ fabrikasında 19 işçinin öldüğü patlamaya ilişkin ön bilirkişi raporunda, ark ocağındaki su sızıntısı ve ihmaller sıralandı.

Aliağa'daki HABAŞ Demir Çelik Fabrikası'nda 19 işçinin hayatını kaybettiği patlamaya ilişkin adli soruşturmada ön bilirkişi raporu tamamlandı. Aliağa Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından atanan iş güvenliği, metalürji ve makine mühendislerinden oluşan teknik heyet, patlamanın çelikhane ünitesindeki ergitme kazanında (ark ocağı) yaşanan su ile ergimiş metal teması sonucu gerçekleştiğini belirledi.
Teknik heyetin hazırladığı ön inceleme raporuna göre, ark ocağının yüksek ısıya dayanmasını sağlayan su soğutmalı panellerde ya da boru hatlarında yırtılma meydana geldi. Soğutma suyunun yaklaşık 1600 derece sıcaklıktaki sıvı çeliğin içine karışması fiziksel buhar patlamasını tetikledi. Sıvı metalin altına hapsolan su milisaniyeler içinde buharlaşarak hacminin yaklaşık 1600 katına ulaştı; oluşan şiddetli basınç dalgası sıvı metali çalışma sahasına fırlattı.
Ark Ocağındaki Sensörler Devre Dışı Kaldı
Raporda, tesisteki koruyucu bakım ve denetim süreçlerindeki eksiklikler tek tek sıralandı:
- Soğutma devresi panellerindeki metal yorgunluğu, korozyon ve aşınmalar zamanında tespit edilemedi; tahribatsız muayene (NDT) testleri yetersiz kaldı.
- Su basıncındaki düşüşü ya da sıcaklık değişimini algılayarak ocağı durdurması gereken emniyet sensörleri ile otomasyon sisteminin olay sırasında devre dışı olduğu belirlendi.
- Yüksek ısı ve zehirli gaz yayılımına karşı işçilerin tahliyesini sağlayacak güvenli kaçış koridorları ile koruyucu bariyerlerin mevzuat standartlarına uymadığı kaydedildi.
Tanık Anlatımlarında Tavan Vinci ve Gaz Hattı Ayrışması
Bilirkişi raporunda su sızıntısına doğrudan neyin yol açtığı kesinleştirilmezken, fabrikada çalışan mühendis ve işçilerin ifadeleri dosyaya yansıdı. Çalışanlar, tavan vincinin hareket ettiği taşıyıcı mesnet direklerinin ayrılarak doğrudan ark ocağının üzerine çöktüğünü, bu darbeyle kopan doğal gaz ve oksijen hatlarının patlamanın şiddetini artırdığını aktardı. İfadelerde ayrıca planlı bakım esnasında gaz hatlarındaki basıncın boşaltılmadığı ve riskli alanın tahliye edilmediği belirtildi.
Aliağa Cumhuriyet Başsavcılığı, tesisten toplanan laboratuvar numuneleri ve geriye dönük bakım kayıtlarının incelemesi bittikten sonra kesin kusur oranlarını içeren ana bilirkişi raporunu dosyaya alacak.
Kaynak: Ege'de Son Söz, Gazete Yenigun, Dokuz Eylül Gazetesi
Etiketler






